Matura z geografii maj 2023 - arkusz CKE z odpowiedziami

Arkusz sesji głównej z 16 maja 2023 r., pierwszy rocznik Formuły 2023: 27 zadań (41 pozycji razem z podpunktami), 60 punktów, 180 minut i osobna mapa szczegółowa wybrzeża w okolicach Łeby. Obliczenia są tylko dwa: długość trasy i czas marszu ze skali mapy (1.2) oraz wysokość górowania Słońca nad latarnią Stilo (5.2). W tabeli niżej każda pozycja ma odpowiedź z zasad oceniania CKE: litery i rozstrzygnięcia w zadaniach zamkniętych, wynik w obliczeniach, a w otwartych sens odpowiedzi z przykładów CKE.

Data egzaminu: 16 maja 2023
Poziom: poziom rozszerzony
Liczba zadań: 27
Punkty: 60
Czas pracy: 180 min

Odpowiedzi do arkusza (klucz CKE)

W zadaniach otwartych podajemy sens odpowiedzi z przykładowych rozwiązań CKE, a nie jedyne poprawne brzmienie: punkt dostaje każda odpowiedź spełniająca kryteria z zasad oceniania (link w źródłach na dole strony). Gdy polecenie wymaga dwóch albo trzech argumentów, podajemy przykłady z klucza.

Zadanie	Odpowiedź i temat	Pkt
1.1	np. ograniczenie: podmokły teren; cecha sprzyjająca zabudowie: blisko centrum Łeby i łatwy dojazd do drogi wojewódzkiej; 1 pkt za jedno z nichMapa okolic Łeby: teren pod zabudowę	2
1.2	11 km i 2 h 45 min: skala 1 : 55 000, czyli 1 cm = 550 m, więc 20 cm = 11 km; 11 km : 4 km/h = 2,75 hDługość trasy w terenie i czas przejścia	2
1.3	dwie cechy, np. wydłużona misa jeziora i jezioro przepływowe (płynie przez nie Chełst)Jezioro Sarbsko: cechy odczytane z mapy	1
1.4	wiatr – akumulacja, transport albo deflacja (klucz uznaje też fale morskie – akumulacja, transport albo abrazja)Mierzeja Sarbska: czynnik i proces rzeźbotwórczy	1
1.5	przeważające wiatry zachodnie przesuwają suchy piasek czoła wydmy na wschód, a ramiona, wilgotniejsze i utrwalone roślinnością, zostają w tyle; 1 pkt za czoło albo ramionaKształt wydm Piaszczysta i Stilo	2
1.6	F, PWydmy na Mierzei Sarbskiej: wiek i podobne formy w Polsce	1
2	C: silne wiatry i podłoże o niskiej zawartości składników organicznychKosodrzewina nad morzem i w górach	1
3	P, PFalochron u ujścia Łeby a działalność morza	1
4	Łebsko łączy się przez rzekę Łebę z Bałtykiem, więc podczas sztormów słona woda morska napływa do jezioraSztormy a zasolenie jeziora Łebsko	1
5.1	astronomicznego lata, wschódFotografia latarni Stilo: pora roku i pora dnia	1
5.2	35°13′: w dniu równonocy h = 90° − φ = 90° − 54°47′Wysokość górowania Słońca nad latarnią Stilo	1
6	B3: Jowisz; zawirowania na jego powierzchni to ruchy gazów wynoszonych z głębinPlaneta z fotografii	1
7	Afryka i Ameryka Południowa tworzyły kiedyś jeden ląd, a w strefie ryftu pośrodku Atlantyku zachodzi spreading, więc płyty się rozsuwają; 1 pkt za jedno z dwóchWiek skał dna oceanu a zarys wybrzeży Afryki i Ameryki Południowej	2
8.1	np. wyspa leży w zasięgu zimnego prądu, Dryfu Wiatrów Zachodnich, który obniża temperaturę powietrzaKlimat wyspy na szerokości Krakowa	1
8.2	F, PWyspa X: amplituda temperatury i opady	1
8.3	Argentyna, Francja, Kanada (w kolejności wierszy tabeli); 1 pkt za dwa wierszeRolnictwo trzech wielkich producentów zbóż	2
9	A1: nad Morzem Północnym działał niż z frontami atmosferycznymi, w którym powietrze się wznosiMapa synoptyczna: warunki do powstania opadów	1
10	np. obszar A leży w cieniu opadowym za wzgórzami Pojezierza Pomorskiego, a na wzgórzach obszaru B para wodna łatwiej się skrapla; 1 pkt za jeden obszar albo za sam właściwy czynnik klimatotwórczyRoczne sumy opadów w Polsce: obszary A i B	2
11	np. na Pojezierzu Pomorskim pokrywa śnieżna leży krócej i jest cieńsza, więc wiosenne wezbranie roztopowe jest słabePrzepływy Słupi i Narwi	1
12	kocioł lodowcowy – erozyjna, stożek piargowy – akumulacyjna; 1 pkt za jeden wierszObraz „Morskie Oko”: formy rzeźby Tatr	2
13.1	F, POdkrywka z uskokami: fałd czy deformacje nieciągłe	1
13.2	warstwa X jest starsza od uskoków U₁ i U₂Wiek względny warstwy i uskoków	1
14	granit: magma zastyga głęboko w skorupie ziemskiej, a minerały krystalizują powoli; 1 pkt za nazwę albo wyjaśnienieSkała z fotografii: nazwa i powstanie	2
15	np. regulacja pozwalała zagospodarować doliny pod uprawy i zabudowę; brak regulacji zachowuje naturalne ekosystemy; 1 pkt za jedno z nichRegulacja rzek: Los Angeles i Wisła	2
16	spadek, spadek, wzrost; 1 pkt za dwie odpowiedzi. W wierszu 1. „spadek” oznacza spadek Europy w rankingu z 2. na 3. miejsceLiczba ludności części świata w latach 1900–2050	2
17.1	np. mało miejsc pracy skłania młodych ludzi do wyjazdu z województwa, więc rodzi się mniej dzieciRynek pracy a dzietność w świętokrzyskim	1
17.2	np. pogłębia się starzenie ludnościSkutek niskiej dzietności	1
18	B, E: Fatima w Portugalii i Mekka w Arabii Saudyjskiej; 1 pkt za jednąMigracje pielgrzymkowe	2
19.1	Lublin, Bielsko-Biała, Rzeszów (w kolejności wierszy tabeli); 1 pkt za dwa wierszeRanking miast zrównoważonych i Dolina Lotnicza	2
19.2	np. zanieczyszczenie powietrza i częsty smogNiska ocena środowiskowa Krakowa	1
20.1	np. zachodniopomorskie: mała gęstość zaludnienia i dawne PGR-y; śląskie: gęste zaludnienie i niewiele PGR-ów przed 1990 r.; 1 pkt za jedno województwoWielkość gospodarstw: zachodniopomorskie i śląskie	2
20.2	małe gospodarstwa mają małe nadwyżki produkcji na sprzedaż, więc ich towarowość jest niskaMałe gospodarstwa a towarowość	1
21	Egipt, np. niedobór wody dla rolnictwa i uprawy winogron oraz islam, który zakazuje spożywania wieprzowiny; 1 pkt za państwo z jednym uzasadnieniemRolnictwo państw śródziemnomorskich	2
22	np. argumenty: drzewa chronią pola przed zasypywaniem piaskiem i erozją wietrzną, a projekt przyciąga pieniądze z zagranicy; zagrożenie: wycinanie drzew na opał i budulec; po 1 pkt za każdą z trzech odpowiedziWielki Zielony Mur w Sahelu	3
23.1	F, PWyżyna Sandomierska: wąwozy lessowe i dolina	1
23.2	C: odkrywkę trzeba stale odwadniać, więc maleją zasoby wód podziemnychKopalnia węgla brunatnego a wody podziemne	1
24	dostępność surowca, związanej, Kujaw; 1 pkt za dwa zdaniaBuraki cukrowe i cukrownie w Polsce	2
25	np. łowisko A: duże zapotrzebowanie na żywność licznej ludności państw nadbrzeżnych; łowisko B: zimny Prąd Peruwiański; 1 pkt za jedno łowiskoŁowiska na Pacyfiku	2
26.1	Alaska – 1, Zatoka Perska – 6; 1 pkt za jeden wierszObszary wydobycia ropy naftowej	2
26.2	np. gospodarki krajów wysoko rozwiniętych zależą od sytuacji politycznej w regionach wydobyciaWydobycie a zużycie ropy naftowej	1
27	np. praca dzieci: ubóstwo rodzin zmusza dzieci do pracy i uniemożliwia im naukęDostęp do edukacji podstawowej	1
Razem		60

Najczęstsze pytania o ten arkusz

Kiedy odbyła się matura z geografii na poziomie rozszerzonym w maju 2023?

Egzamin odbył się 16 maja 2023 r. Trwał 180 minut. Za wszystkie zadania można było zdobyć 60 punktów.

Ile zadań miała matura z geografii na poziomie rozszerzonym w maju 2023?

Arkusz miał 27 zadań za 60 punktów. Razem z podpunktami klucz CKE liczy 41 pozycji i wszystkie są w tabeli odpowiedzi na tej stronie.

Gdzie znaleźć arkusz i odpowiedzi do matury z geografii na poziomie rozszerzonym w maju 2023?

Odpowiedzi do wszystkich 41 pozycji klucza są w tabeli na tej stronie: w zadaniach zamkniętych dosłownie z zasad oceniania CKE, w otwartych sens przykładowego rozwiązania CKE. Oficjalny arkusz i zasady oceniania publikuje Centralna Komisja Egzaminacyjna na cke.gov.pl. Bezpośrednie linki do tych plików PDF są w sekcji „Źródła” na dole strony, razem z mapą do arkusza.

Odpowiedzi do arkusza (klucz CKE)

Najczęstsze pytania o ten arkusz

Teoria do zadań z tej sesji

Źródła